Duurzame inzetbaarheid

Marjon - coaching & counselling - loopbaanbegeleiding, vitaliteitscoaching 45+, begeleiding van mantelzorgers bij overbelasting

Wat is duurzaam inzetbaar?

Volgens de definitie van Van der Klink e.a. houdt duurzaam inzetbaar in dat medewerkers doorlopend in hun arbeidsleven over daadwerkelijk realiseerbare mogelijkheden alsmede over de voorwaarden beschikken om in huidig en toekomstig werk met behoud van gezondheid en welzijn te (blijven) functioneren.

Dit betekent wel dat de werkomgeving de medewerkers hiertoe in staat stelt. Bij de medewerker vraagt dit de juiste houding en motivatie om deze mogelijkheden daadwerkelijk te benutten.

 

Is duurzame inzetbaarheid te meten?

Er is nog geen allesomvattende maat voor duurzame inzetbaarheid. Meestal kijkt men hierbij naar werkvermogen, employability en vitaliteit.

Werkvermogen houdt in de mate waarin de werknemers fysiek en mentaal aan de eisen van hun (huidige) werk kunnen voldoen. Employability (loopbaanpotentieel) is het vermogen om nu en in de toekomst verschillende werkzaamheden en functies adequaat te kunnen vervullen. Vitaliteit verwijst naar het bruisen van energie, sterk en fit voelen, lang en onvermoeibaar met werken door kunnen gaan en beschikken over grote mentale veerkracht en dito doorzettingsvermogen.

 

Preventie

Duurzame inzetbaarheid is nauw gerelateerd aan preventie. Onder preventiebeleid vallen immers alle vormen van bedrijfsbeleid die de gezondheid en inzetbaarheid van medewerkers bevorderen.

 

Positieve effecten arbeid

Vice versa kan werk ook gezien worden als een bron van toegevoegde waarde voor gezondheid, welvaart en welzijn. Werk kan het welbevinden versterken, en welbevinden resulteert in een goede gezondheid. Bovendien geeft werk structuur aan het leven, helpt het bij het tot stand komen van sociale contacten en kan het het gevoel van eigenwaarde verhogen. Een prettige werkomgeving kan dus gezien worden als een vorm van gezondheidsinterventie.

 

Welke factoren bepalen duurzame inzet?

Uit het onderzoek ‘Nu doorpakken met duurzame inzet!’ blijkt het volgende:

  • Goede gesprekken – over werk en loopbaanontwikkeling tussen leidinggevende en medewerkers
  • I-deals – speciale afspraken die medewerkers met hun werkgever maken over bijvoorbeeld hun eigen loopbaanontwikkeling (stages, congresbezoeken, etc.), maar ook over werkinhoud, salaris, werktijden
  • Autonomie in het werk – zelfstandigheid in het werk, ondersteund/begeleid door leidinggevende
  • Participatie in bedrijfsbeleid – mogelijkheid van de medewerkers invloed te hebben op besluiten, leidinggevenden vragen regelmatig mening/visie van de medewerkers
  • Opleidingsmogelijkheden – organisatie investeert mede hierin en biedt ruimte voor persoonlijke ontwikkeling.

Let wel! Het gaat in dit onderzoek om percepties. Er zijn nog te weinig objectieve metingen van duurzame inzetbaarheid.

Naast de werkgerelateerde factoren, zoals psychosociale arbeidsbelasting (werkcontext, werkdruk, stress, agressie op het werk, ongewenste omgangsvormen) spelen ook demografische, leefstijl- en gezondheidsfactoren een rol.

Zelf hanteer ik het Huis van Werkvermogen (Illmarinen, e.a. 2005) als uitgangspunt voor het traject Duurzame inzetbaarheid.

Afstandswerken, arbeid & gezondheid, arbeid & organisatie, begrijpelijke webtekst, beleidsnotitie, beleidsplan, coauteur, Copywriter online teksten, correctie tekst online, corrigeren teksten, cursusmateriaal, E-coaching thuiswerken, e-coaching VA, E-coaching VP, eindredactie, ghostwriter, lesmateriaal, online teksten schrijven, redactie, redigeren teksten, Remote working, schaduwauteur, schrijven beleid, SEO tekst, SEO tekst online, SEO webtekst, tekst, teksten schrijven, Tekstschrijven, tekstschrijver, Tekstschrijver online, Tekstschrijver webteksten, Thuiswerken, VA, virtual assistant, Virtual Office Support, Virtual Professional, virtual support professional, virtuele assistent, vitaliteit, VP, VSP, website teksten schrijven, webtekst, webtekst schrijven

 

Begane grond – gezondheid

Aan de basis staat een goede gezondheid, zowel lichamelijk als fysiek. Een verminderde gezondheid is een consistente risicofactor voor alle vormen van verminderde arbeidsproductiviteit.

  • Leefstijl – een ongezonde leefstijl is een risicofactor voor verminderde gezondheid en speelt een belangrijke rol bij duurzame inzetbaarheid. BRAVO (meer bewegen, stoppen met roken, matig met alcohol, gezonde voeding en ontspanning) is een duidelijk uitgangspunt. Uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat roken een belangrijke factor is bij verminderde arbeidsproductiviteit, uitval, arbeidsongeschiktheid en werkeloosheid. Uit recent onderzoek blijkt er ook een relatie te zijn tussen obesitas en verminderde arbeidsproductiviteit en ziekteverzuim. Dit geldt ook voor lichamelijke activiteit en de rol bij ziekteverzuim.
  • Thema’s Lichamelijke gezondheid en Zorg voor jezelf zijn bijvoorbeeld: Fitheid, energie, lichamelijke klachten, slapen, optimale voeding, sport en actief bewegen, grenzen kennen, voldoende herstelmomenten, timemanagement, hulp vragen.
  • Thema’s Mentale gezondheid zijn bijvoorbeeld: Positieve attitude, tevredenheid, onthouden, concentreren, communiceren, accepteren, flexibiliteit, controle.

 

Eerste verdieping – competenties

  • Om de eisen van het werk te kunnen dragen zijn adequate competenties nodig. Beroepsspecifieke kennis en vaardigheden zijn vanuit de individuele werknemers belangrijk (want beïnvloedbare) factoren voor de inzetbaarheid in de huidige functie.

 

Tweede verdieping – normen & waarden

  • Attitude ten aanzien van het verder ontwikkelen van kennis en vaardigheden (competenties) is van invloed op het werkvermogen en daarmee op duurzame inzet
  • Volgen het Werkstressoren-en-energiebronnenmodel (WEB-model) speelt bevlogenheid een mediërende rol tussen energiebronnen en duurzame inzetbaarheid. Energiebronnen hebben een positieve invloed op motivatie, en draagt daarbij indirect bij aan duurzame inzetbaarheid. Het zijn werkaspecten die helpen bij het behalen van werkdoelen. Ook verminderen ze de kans op stress en stimuleren persoonlijke groei en ontwikkeling. (steun, autonomie, feedback etc.)
  • Thema’s die mede van belang zijn: sociale netwerk, erkenning, zingeving, ondersteunende relaties

 

Derde verdieping – werk, werkinhoud en werkomstandigheden

Alle aspecten rondom werkinhoud, werkomstandigheden en organisatie.

  • Fysieke en mentale belasting tijdens het werk zijn belangrijke determinanten voor zowel verminderd werkvermogen en verminderde arbeidsproductiviteit, ziekteverzuim als vervroegde uitval uit werk.
  • Ongunstige arbeidsomstandigheden hebben een belangrijk effect op vervroegde uitval bij oudere werknemers.
  • Psychosociale factoren zoals stress en gebrekkige regelmogelijkheden hebben een negatief effect.
  • Disbalans tussen ‘efforts’ (inspanningen) en ‘rewards’ (beloning, waardering) hangt samen met intentie om vroegtijdig te stoppen met werken.
  • Voorwaarden vanuit de organisatie, zoals aanbieden van ontwikkelingsmogelijkheden, zijn belangrijk in relatie tot duurzame inzet.
  • Bovendien is de mate van rechtvaardigheid die werknemers toekennen aan beleid en procedures in een organisatie van invloed op ziekteverzuim en ervaren gezondheid.
  • Een slechte werksfeer leidt vaker tot baan-baan transities. Dit benadrukt belang van een positieve sociale werkomgeving voor duurzame inzetbaarheid.
  • Herstel na arbeid: van belang voor herstel na arbeid is het dat werknemers specifieke voorzieningen en herstelmogelijkheden hebben passend bij de taakeisen (emotioneel, fysiek, cognitief).
  • Thema’s die van belang zijn: organisatiecultuur, talentontwikkeling, psychosociale werkomgeving (werkdruk, collegialiteit, arbeidsomstandigheden), loopbaancoaching.

 

Overige factoren

Daarnaast zijn factoren buitenshuis zoals maatschappelijke en economische factoren (bijv. crisis), familie & vrienden, van belang. Deze zijn ondergebracht bij de tweede verdieping.

 

Samenvatting en conclusie

Een gezonde leefstijl, een goede gezondheid, gunstige fysieke en psychosociale arbeidsomstandigheden zijn van invloed op duurzame inzetbaarheid. Dit zijn beïnvloedbare factoren en adequaat hierop inspelen resulteert in verbetering van de arbeidsproductie, vermindering van het verzuim en de uitval.